Jekter og vengbåtar på Nordmøre - Sideversjonshistorikk

Olve Utne: /* Kjente jekter på Nordmøre */

2017-02-14T12:19:05Z

Kjente jekter på Nordmøre

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 14. feb. 2017 kl. 12:19
Linje 17:		Linje 17:

	== Kjente jekter på Nordmøre ==		== Kjente jekter på Nordmøre ==

			Denne tabellen viser jekter som er registrert i offentlege kjelder. I tillegg til desse jektene kan vi trygt gå ut frå at det har eksistert fleire — inkludert, men ikkje avgrensa til, jekter som er registrert i offentlege kjelder som enno ikkje har vorte gjennomgått her.

	{\| class="wikitable sortable" \|		{\| class="wikitable sortable" \|
	\|-		\|-

Olve Utne på 14. feb. 2017 kl. 10:04

2017-02-14T10:04:10Z

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 14. feb. 2017 kl. 10:04
Linje 1:		Linje 1:
	<onlyinclude>{{thumb\|~~Diriks Fjordskipper frå Nordmøre~~.jpg\|~~Ein fjordskipper frå Nordmøre, teikna~~ av [[~~C.F. Diriks~~]].}}		<onlyinclude>{{thumb\|Oline (jekt).jpg\|Jekta «[[Oline (jekt)\|Oline]]» under sandlasting ved utløpet av [[Surna]] på [[Nordmøre]]. Dette var ei jekt av den nyaste typen.\|ukjent}}
	Det eldste skriftlege belegget for '''[[Jekter og vengbåtar på Nordmøre\|jekter eller vengbåtar]]''' på [[Nordmøre]] er ei ''iecth'' som hørte til Torstein Erikson på [[Veiholmen]] ifølgje [[skattmanntalet 1520 for Trondheims erkebispedømme\|skattmanntalet 1520]] for [[Trondheims erkebispedømme]]. I 1563 vart det skattlagt 13 skipperar på Nordmøre, og i 1663 nemner amtsreknskapen for [[Trondheims stiftsamt]] 18 jekter på Nordmøre, varierande frå 3 til 15 [[kommercelest]]ar. Utover 1800-talet er det nemnt mange jekter med byggjestad på Nordmøre — den siste i 1872. På den tida hadde [[jakt]]ene teke over mykje av kystfarta. </onlyinclude>		Det eldste skriftlege belegget for '''[[Jekter og vengbåtar på Nordmøre\|jekter eller vengbåtar]]''' på [[Nordmøre]] er ei ''iecth'' som hørte til Torstein Erikson på [[Veiholmen]] ifølgje [[skattmanntalet 1520 for Trondheims erkebispedømme\|skattmanntalet 1520]] for [[Trondheims erkebispedømme]]. I 1563 vart det skattlagt 13 skipperar på Nordmøre, og i 1663 nemner amtsreknskapen for [[Trondheims stiftsamt]] 18 jekter på Nordmøre, varierande frå 3 til 15 [[kommercelest]]ar. Utover 1800-talet er det nemnt mange jekter med byggjestad på Nordmøre — den siste i 1872. På den tida hadde [[jakt]]ene teke over mykje av kystfarta. </onlyinclude>

	== Form ==		== Form ==
			{{thumb\|Diriks Fjordskipper frå Nordmøre.jpg\|Ein fjordskipper frå Nordmøre, teikna av [[C.F. Diriks]].}}
	På generelt grunnlag veit vi at lokale jektetradisjonar tek utgangspunkt i den lokale tradisjonsbåten, men med visse modifikasjonar. Dei eldre jektene var alltid [[klinkbygging\|klinkbygd]]. Dei hadde [[akterspegel]] og [[veng (båt)\|veng]], og ripa var helst forsterka bl.a. med dobbel [[langise]]. Det finst ikkje noka nordmørsjekt bevart, men det er ein del fellestrekk med dei eldre jektene å finne i krøtterbåten frå [[Valsøya]].		På generelt grunnlag veit vi at lokale jektetradisjonar tek utgangspunkt i den lokale tradisjonsbåten, men med visse modifikasjonar. Dei eldre jektene var alltid [[klinkbygging\|klinkbygd]]. Dei hadde [[akterspegel]] og [[veng (båt)\|veng]], og ripa var helst forsterka bl.a. med dobbel [[langise]]. Det finst ikkje noka nordmørsjekt bevart, men det er ein del fellestrekk med dei eldre jektene å finne i krøtterbåten frå [[Valsøya]].

Kallrustad: overlenking

2016-06-15T07:15:30Z

overlenking

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 15. jun. 2016 kl. 07:15
Linje 1:		Linje 1:
	<onlyinclude>{{thumb\|Diriks Fjordskipper frå Nordmøre.jpg\|Ein fjordskipper frå [[Nordmøre]], teikna av [[C.F. Diriks]].}}		<onlyinclude>{{thumb\|Diriks Fjordskipper frå Nordmøre.jpg\|Ein fjordskipper frå Nordmøre, teikna av [[C.F. Diriks]].}}
	Det eldste skriftlege belegget for '''[[Jekter og vengbåtar på Nordmøre\|jekter eller vengbåtar]]''' på [[Nordmøre]] er ei ''iecth'' som hørte til Torstein Erikson på [[Veiholmen]] ifølgje [[skattmanntalet 1520 for Trondheims erkebispedømme\|skattmanntalet 1520]] for [[Trondheims erkebispedømme]]. I 1563 vart det skattlagt 13 skipperar på Nordmøre, og i 1663 nemner amtsreknskapen for [[Trondheims stiftsamt]] 18 jekter på Nordmøre, varierande frå 3 til 15 [[kommercelest]]ar. Utover 1800-talet er det nemnt mange jekter med byggjestad på Nordmøre — den siste i 1872. På den tida hadde [[jakt]]ene teke over mykje av kystfarta. </onlyinclude>		Det eldste skriftlege belegget for '''[[Jekter og vengbåtar på Nordmøre\|jekter eller vengbåtar]]''' på [[Nordmøre]] er ei ''iecth'' som hørte til Torstein Erikson på [[Veiholmen]] ifølgje [[skattmanntalet 1520 for Trondheims erkebispedømme\|skattmanntalet 1520]] for [[Trondheims erkebispedømme]]. I 1563 vart det skattlagt 13 skipperar på Nordmøre, og i 1663 nemner amtsreknskapen for [[Trondheims stiftsamt]] 18 jekter på Nordmøre, varierande frå 3 til 15 [[kommercelest]]ar. Utover 1800-talet er det nemnt mange jekter med byggjestad på Nordmøre — den siste i 1872. På den tida hadde [[jakt]]ene teke over mykje av kystfarta. </onlyinclude>

Kallrustad: /* Kjelder */

2016-06-15T07:14:45Z

Kjelder

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 15. jun. 2016 kl. 07:14
Linje 467:		Linje 467:

	[[kategori:jekter]]		[[kategori:jekter]]
	[[kategori:~~geitbåtar~~]]		[[kategori:geitbåter]]
	[[kategori:klinkbygging]]		[[kategori:klinkbygging]]
	[[kategori:Nordmøre]]		[[kategori:Nordmøre]]
	{{nn}}		{{nn}}

Olve Utne på 14. jun. 2016 kl. 22:56

2016-06-14T22:56:13Z

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 14. jun. 2016 kl. 22:56
Linje 470:		Linje 470:
	[[kategori:klinkbygging]]		[[kategori:klinkbygging]]
	[[kategori:Nordmøre]]		[[kategori:Nordmøre]]
			{{nn}}

Olve Utne på 10. jun. 2016 kl. 10:30

2016-06-10T10:30:12Z

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 10. jun. 2016 kl. 10:30
Linje 467:		Linje 467:

	[[kategori:jekter]]		[[kategori:jekter]]
			[[kategori:geitbåtar]]
			[[kategori:klinkbygging]]
	[[kategori:Nordmøre]]		[[kategori:Nordmøre]]

Olve Utne: /* Form */

2016-06-09T23:16:08Z

Form

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 9. jun. 2016 kl. 23:16
Linje 3:		Linje 3:

	== Form ==		== Form ==
			På generelt grunnlag veit vi at lokale jektetradisjonar tek utgangspunkt i den lokale tradisjonsbåten, men med visse modifikasjonar. Dei eldre jektene var alltid [[klinkbygging\|klinkbygd]]. Dei hadde [[akterspegel]] og [[veng (båt)\|veng]], og ripa var helst forsterka bl.a. med dobbel [[langise]]. Det finst ikkje noka nordmørsjekt bevart, men det er ein del fellestrekk med dei eldre jektene å finne i krøtterbåten frå [[Valsøya]].

	{{thumb\|C02565 geitbaat kroetterbaat Valsoeya 1931.jpg\|Krøtterbåten frå [[Valsøya]] har som fraktfartøy ein del trekk til felles med dei eldre jektene.\|Olve Utne\|2011}}		{{thumb\|C02565 geitbaat kroetterbaat Valsoeya 1931.jpg\|Krøtterbåten frå [[Valsøya]] har som fraktfartøy ein del trekk til felles med dei eldre jektene.\|Olve Utne\|2011}}
	~~På generelt grunnlag~~ veit ~~vi at lokale jektetradisjonar tek utgangspunkt~~ i ~~den lokale tradisjonsbåten, men med visse modifikasjonar. Dei eldre jektene var alltid~~ [[~~klinkbygging~~\|~~klinkbygd~~]]~~. Dei hadde~~ [[~~akterspegel~~]] og [[~~veng (båt)\|veng~~]], ~~og ripa var helst forsterka bl.a. med dobbel~~ [[~~langise~~]]. ~~Det finst ikkje noka nordmørsjekt bevart, men det er ein del fellestrekk med~~ dei ~~eldre~~ jektene å ~~finne i krøtterbåten frå~~ [[~~Valsøya~~]].		Det første skipsverftet vi veit sikkert om i [[Kristiansund\|Christianssund]] vart etablert i Vågen i [[1780-åra]], og dei fleste [[slupp]]ane, [[skonnert]]ane, [[bark]]ane, [[brigg]]ane og så vidare på Nordmøre vart bygd i Kristiansund til godt innpå 1800-talet. Likevel vart dei aller fleste jektene bygd utanom byen — noko som ser ut til å understreke sambandet mellom tradisjonsbåtane, her [[geitbåt]]ane, og jekta.

	== Drektigheit ==		== Drektigheit ==

Olve Utne: /* Drektigheit */

2016-06-09T23:05:39Z

Drektigheit

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 9. jun. 2016 kl. 23:05
Linje 1:		Linje 1:
	<onlyinclude>{{thumb\|Diriks Fjordskipper frå Nordmøre.jpg\|Ein fjordskipper frå [[Nordmøre]], teikna av [[C.F. Diriks]].}}		<onlyinclude>{{thumb\|Diriks Fjordskipper frå Nordmøre.jpg\|Ein fjordskipper frå [[Nordmøre]], teikna av [[C.F. Diriks]].}}
	Det eldste skriftlege belegget for '''[[Jekter og vengbåtar på Nordmøre\|jekter eller vengbåtar]]''' på [[Nordmøre]] er ei ''iecth'' som hørte til Torstein Erikson på [[Veiholmen]] ifølgje [[skattmanntalet 1520 for Trondheims erkebispedømme\|skattmanntalet 1520]] for [[Trondheims erkebispedømme]]. I 1563 vart det skattlagt 13 skipperar på Nordmøre, og i 1663 nemner amtsreknskapen for [[Trondheims stiftsamt]] 18 jekter på Nordmøre, varierande frå 3 til 15 [[kommercelest]]ar. Utover 1800-talet er det nemnt mange jekter med byggjestad på Nordmøre — den siste i 1872. På den tida hadde [[jakt]]ene teke over mykje av kystfarta. </onlyinclude>		Det eldste skriftlege belegget for '''[[Jekter og vengbåtar på Nordmøre\|jekter eller vengbåtar]]''' på [[Nordmøre]] er ei ''iecth'' som hørte til Torstein Erikson på [[Veiholmen]] ifølgje [[skattmanntalet 1520 for Trondheims erkebispedømme\|skattmanntalet 1520]] for [[Trondheims erkebispedømme]]. I 1563 vart det skattlagt 13 skipperar på Nordmøre, og i 1663 nemner amtsreknskapen for [[Trondheims stiftsamt]] 18 jekter på Nordmøre, varierande frå 3 til 15 [[kommercelest]]ar. Utover 1800-talet er det nemnt mange jekter med byggjestad på Nordmøre — den siste i 1872. På den tida hadde [[jakt]]ene teke over mykje av kystfarta. </onlyinclude>

			== Form ==
			{{thumb\|C02565 geitbaat kroetterbaat Valsoeya 1931.jpg\|Krøtterbåten frå [[Valsøya]] har som fraktfartøy ein del trekk til felles med dei eldre jektene.\|Olve Utne\|2011}}
			På generelt grunnlag veit vi at lokale jektetradisjonar tek utgangspunkt i den lokale tradisjonsbåten, men med visse modifikasjonar. Dei eldre jektene var alltid [[klinkbygging\|klinkbygd]]. Dei hadde [[akterspegel]] og [[veng (båt)\|veng]], og ripa var helst forsterka bl.a. med dobbel [[langise]]. Det finst ikkje noka nordmørsjekt bevart, men det er ein del fellestrekk med dei eldre jektene å finne i krøtterbåten frå [[Valsøya]].

	== Drektigheit ==		== Drektigheit ==

Olve Utne: /* Drektigheit */

2016-06-09T22:46:25Z

Drektigheit

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 9. jun. 2016 kl. 22:46
Linje 5:		Linje 5:
	På 1600-talet oppgjev amtsreknskapet for Trondheim stiftsamt drektigheita til kvar jekt. Jektene opp til og med 6 [[kommercelest\|kl.]] vart kategorisert som småe jekter. Vi ser at seks av dei 18 jektene var småe jekter på 3–6 kcl.; dei øvrige 12 var vanlege jekter på 7–15 kl.		På 1600-talet oppgjev amtsreknskapet for Trondheim stiftsamt drektigheita til kvar jekt. Jektene opp til og med 6 [[kommercelest\|kl.]] vart kategorisert som småe jekter. Vi ser at seks av dei 18 jektene var småe jekter på 3–6 kcl.; dei øvrige 12 var vanlege jekter på 7–15 kl.

	Ser vi så på perioden 1814–1854, var det 22 småe jekter på 2,5–6 kl.; og 25 vanlege jekter på 6,5 til 12 kl. I ~~tilleg~~ var det éi jekt (1822) med drektigheit på 22 kl. Dei tre siste jektene, alle frå 1870-åra, var på 22,5–25 kl.		Ser vi så på perioden 1814–1854, var det 22 småe jekter på 2,5–6 kl.; og 25 vanlege jekter på 6,5 til 12 kl. I tillegg var det éi jekt (1822) med drektigheit på 22 kl. Dei tre siste jektene, alle frå 1870-åra, var på 22,5–25 kl.

	Med unntak av éi jekt i 1822 og dei tre frå 1870-åra, 17–18 år etter at den førre jekta vart bygd på Nordmøre, ser vi at jekta endra seg lite i størrelsen frå 1600-talet til 1800-talet.		Med unntak av éi jekt i 1822 og dei tre frå 1870-åra, 17–18 år etter at den førre jekta vart bygd på Nordmøre, ser vi at jekta endra seg lite i størrelsen frå 1600-talet til 1800-talet.

Olve Utne: /* Kjente jekter på Nordmøre */

2016-06-09T22:42:28Z

Kjente jekter på Nordmøre

@@ Linje 66: / Linje 66: @@
 | <!-- b.st -->?
 |-
-| <!-- bygd -->
+| <!-- bygd -->1663*
-| <!-- namn -->
+| <!-- namn -->?
-| <!-- last -->
+| <!-- last -->10
-| <!-- eige -->
+| <!-- eige -->Hans Mogensen, Meegs Tinglaug
 | <!-- b.st -->
 |-
-| <!-- bygd -->
+| <!-- bygd -->1663*
-| <!-- namn -->
+| <!-- namn -->?
-| <!-- last -->
+| <!-- last -->4
-| <!-- eige -->
+| <!-- eige -->Christen Oelssen, [[Brattværet (Smøla)|Bradtuehr]]
-| <!-- b.st -->
+| <!-- b.st -->?
 |-
 | <!-- bygd -->1814

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 14. feb. 2017 kl. 10:04
Linje 1:		Linje 1:
	<onlyinclude>{{thumb\|~~Diriks Fjordskipper frå Nordmøre~~.jpg\|~~Ein fjordskipper frå Nordmøre, teikna~~ av [[~~C.F. Diriks~~]].}}		<onlyinclude>{{thumb\|Oline (jekt).jpg\|Jekta «[[Oline (jekt)\|Oline]]» under sandlasting ved utløpet av [[Surna]] på [[Nordmøre]]. Dette var ei jekt av den nyaste typen.\|ukjent}}
	Det eldste skriftlege belegget for '''[[Jekter og vengbåtar på Nordmøre\|jekter eller vengbåtar]]''' på [[Nordmøre]] er ei ''iecth'' som hørte til Torstein Erikson på [[Veiholmen]] ifølgje [[skattmanntalet 1520 for Trondheims erkebispedømme\|skattmanntalet 1520]] for [[Trondheims erkebispedømme]]. I 1563 vart det skattlagt 13 skipperar på Nordmøre, og i 1663 nemner amtsreknskapen for [[Trondheims stiftsamt]] 18 jekter på Nordmøre, varierande frå 3 til 15 [[kommercelest]]ar. Utover 1800-talet er det nemnt mange jekter med byggjestad på Nordmøre — den siste i 1872. På den tida hadde [[jakt]]ene teke over mykje av kystfarta. </onlyinclude>		Det eldste skriftlege belegget for '''[[Jekter og vengbåtar på Nordmøre\|jekter eller vengbåtar]]''' på [[Nordmøre]] er ei ''iecth'' som hørte til Torstein Erikson på [[Veiholmen]] ifølgje [[skattmanntalet 1520 for Trondheims erkebispedømme\|skattmanntalet 1520]] for [[Trondheims erkebispedømme]]. I 1563 vart det skattlagt 13 skipperar på Nordmøre, og i 1663 nemner amtsreknskapen for [[Trondheims stiftsamt]] 18 jekter på Nordmøre, varierande frå 3 til 15 [[kommercelest]]ar. Utover 1800-talet er det nemnt mange jekter med byggjestad på Nordmøre — den siste i 1872. På den tida hadde [[jakt]]ene teke over mykje av kystfarta. </onlyinclude>

	== Form ==		== Form ==
			{{thumb\|Diriks Fjordskipper frå Nordmøre.jpg\|Ein fjordskipper frå Nordmøre, teikna av [[C.F. Diriks]].}}
	På generelt grunnlag veit vi at lokale jektetradisjonar tek utgangspunkt i den lokale tradisjonsbåten, men med visse modifikasjonar. Dei eldre jektene var alltid [[klinkbygging\|klinkbygd]]. Dei hadde [[akterspegel]] og [[veng (båt)\|veng]], og ripa var helst forsterka bl.a. med dobbel [[langise]]. Det finst ikkje noka nordmørsjekt bevart, men det er ein del fellestrekk med dei eldre jektene å finne i krøtterbåten frå [[Valsøya]].		På generelt grunnlag veit vi at lokale jektetradisjonar tek utgangspunkt i den lokale tradisjonsbåten, men med visse modifikasjonar. Dei eldre jektene var alltid [[klinkbygging\|klinkbygd]]. Dei hadde [[akterspegel]] og [[veng (båt)\|veng]], og ripa var helst forsterka bl.a. med dobbel [[langise]]. Det finst ikkje noka nordmørsjekt bevart, men det er ein del fellestrekk med dei eldre jektene å finne i krøtterbåten frå [[Valsøya]].