Forskjell mellom versjoner av «Dialekt»

Fra lokalhistoriewiki.no
Hopp til navigering Hopp til søk
(litt meir)
({{nn}})
 
(8 mellomliggende revisjoner av 2 brukere er ikke vist)
Linje 1: Linje 1:
Ein '''[[dialekt]]''' (av [[gresk]] ''διάλεκτος'') er ein geografisk definert språkvariant innaføre eit [[dialektkontinuum]], og som av språklege, politiske eller andre grunnar kan bli rekna inn under same [[språk]] eller ikkje — jfr. ''[[sosiolekt]]'' (sosialt definert språkvariant) og ''[[idiolekt]]'' (personleg språkvariant). Dei aller fleste språka som blir tala over eit språkområde som inkluderer meir enn eitt lokalsamfunn vil ha dialektforskjellar.
+
<onlyinclude>{{thumb|H. Ross Norske Bygdemaal 1 Kaart Ia-Ib.jpg|Kart over norske dialektar ved [[Hans Ross]].}}
 +
Ein '''[[dialekt]]''' (av [[gresk]] ''διάλεκτος'') er ein geografisk definert språkvariant innaføre eit [[dialektkontinuum]], og som av språklege, politiske eller andre grunnar kan bli rekna inn under same [[språk]] eller ikkje &mdash; jfr. ''[[sosiolekt]]'' (sosialt definert språkvariant) og ''[[idiolekt]]'' (personleg språkvariant). Dei aller fleste språka som blir tala over eit språkområde som inkluderer meir enn eitt lokalsamfunn vil ha dialektforskjellar. </onlyinclude>
  
 
I samband med norsk lokalhistorie er det først og fremst desse dialektgruppene som er aktuelle:
 
I samband med norsk lokalhistorie er det først og fremst desse dialektgruppene som er aktuelle:
  
* '''[[skandinaviske dialektar]]'''
+
* '''[[skandinaviske dialektar]]''' ''(med skriftspråka [[dansk]], [[bokmål]], [[nynorsk]] og [[svensk]])''
 
** [[austnorske dialektar]]
 
** [[austnorske dialektar]]
*** ''[[austnorske dialektar]]''
+
*** ''[[østlandsk|austlandsk]]'' (Oslo, Akershus, Østfold, Romerike, Ringerike, Hedmark)
*** ''[[trøndsk]]''
+
*** ''[[trønder|trøndsk]]'' (Trøndelag, Nordmøre, [[Bindal kommune|Bindal]], [[Kvikne (Tynset)|Kvikne]], [[Elgå]])
 +
*** ''[[midlandsmål|midlandsk]]'' (Gudbrandsdalen, Hallingdal, Valdres, Numedal, Indre Telemark)
 
** [[vestnorske dialektar]]
 
** [[vestnorske dialektar]]
*** ''[[vestlandske dialektar]]''
+
*** ''[[vestlandske dialektar]]'' (Sørlandet, Vestlandet opp til Romsdal)
*** ''[[nordnorske dialektar]]''
+
*** ''[[nordnorske dialektar]]'' (Nordland, Troms, Finnmark)
* '''[[samiske dialektar]]'''
+
* '''[[samiske språk|samiske dialektar]]''' ''(med mange skriftspråk, inkludert [[sørsamisk]], [[lulesamisk]], [[nordsamisk]], [[enaresamisk]] og [[skoltesamisk]])''
* '''[[finske dialektar]]''' ''(inkludert [[kvensk]])''
+
** ''[[sørsamiske språk]]'' (inkl. skriftspråka [[sørsamisk]] og [[umesamisk]])
 +
*** ''[[rørossamisk]]''
 +
*** ''[[vefsnsamisk]]''
 +
*** ''[[umesamisk]]''
 +
** ''[[sentralsamiske språk]]'' (inkl. skriftspråka [[pitesamisk]], [[lulesamisk]], [[nordsamisk]] og [[enaresamisk]])
 +
*** ''[[pitesamisk]]''
 +
*** ''[[lulesamisk]]''
 +
*** ''[[tornesamisk]]''
 +
*** ''[[finnmarksamisk]]''
 +
*** ''[[enaresamisk]]'' (ligg mellom sentral- og austsamisk)
 +
** ''[[austsamiske språk]]'' (inkl. skriftspråka [[skoltesamisk]] og [[kildinsamisk]])
 +
*** ''[[skoltesamisk]]''
 +
*** ''[[akkalasamisk]]''
 +
*** ''[[kildinsamisk]]''
 +
*** ''[[tersamisk]]''
 +
* '''[[finske dialektar]]''' ''(med skriftspråka [[finsk]] og [[kvensk]])''
  
 
[[kategori:dialekter|*]]
 
[[kategori:dialekter|*]]
 +
{{nn}}

Nåværende revisjon fra 25. jan. 2016 kl. 09:34

Kart over norske dialektar ved Hans Ross.

Ein dialekt (av gresk διάλεκτος) er ein geografisk definert språkvariant innaføre eit dialektkontinuum, og som av språklege, politiske eller andre grunnar kan bli rekna inn under same språk eller ikkje — jfr. sosiolekt (sosialt definert språkvariant) og idiolekt (personleg språkvariant). Dei aller fleste språka som blir tala over eit språkområde som inkluderer meir enn eitt lokalsamfunn vil ha dialektforskjellar.

I samband med norsk lokalhistorie er det først og fremst desse dialektgruppene som er aktuelle: