Forside:Romsdal

LANDSDEL: Østlandet • Sørlandet • Vestlandet • Midt-Norge • Nord-Norge FYLKE: Rogaland • Vestland • Møre og Romsdal • Trøndelag DISTRIKT: Sunnmøre • Romsdal • Nordmøre KOMMUNE: Vestnes • Rauma • Molde • Aukra • Hustadvika TIDLIGERE KOMMUNE: Midsund • Nesset • Sandøy Om Romsdal Kart over Midt-Norge med Romsdalskommunene markert i grønt. Romsdal er et område i den sentrale delen av Møre og Romsdal. Det var tidligere et av de tre fogderiene som utgjør Møre og Romsdal; de andre to er Nordmøre og Sunnmøre. Det er to byer i Romsdal, Molde og Åndalsnes.   Les mer ...   Smakebitar fra artiklar Gressetgeita er ein fyring av aurgjeldstypen. Foto: Olve Utne Ein fyring (med kort y), òg kalla firing, er ein båt med fire par årar. Namnet blir særlig bruka om geitbåtar og åfjordsbåtar. I samband med årfjordsbåter blir namnet (stor)fyreng òg bruka om båter med fem par årar i nyare tid. Fyringen var den minste havbåten og i likheit med femringen vart han tradisjonelt gjerne bruka som linebåt. Han kunne òg fungere som føringsbåt ved behov. Innover på 1900-talet vart åfjordsfyringane ofte bruka til fiskeoppkjøp og salting på Hitra og Frøya. Åfjordsfyringar kunne òg ha løfting, eller avtakbar «hytte». Dei mindre fyringane hadde løftingen midtskips, og så var det rom til sjøbørnar frammi og atti. Storfyringane hadde gjerne løftingen atti.   Les mer … Romsdal kystlags logo Romsdal kystlag ble opprettet i 1985. Laget er medlem av Forbundet KYSTEN og har som sine hovedprosjekter å vedlikeholde MS «Brand». Fiskeskøyta MS «Brand» er også kystkulturminnet kystlaget har valgt å adoptert i Forbundet KYSTENs kampanjen Adopter et kystkulturminne. Romsdal kystlag arrangerte Forbundet KYSTENs landsstevne på Bud i 2001 med hjelp av andre lokale foreninger.<onlyinclude> Andre båter De andre båtene som kystlaget disponerer, er: Otto – ligger vinterlagret i Sjåa på Hjertøya Tormod – på Otrøya Dorris - på RKS   Les mer … Horrem kvernhus er et kvernhus ved Bakkeelva, på Horrem i Aukra kommune i Møre og Romsdal. Bygningen er laftet og etter byggemåten å dømme kan det se ut til at kvernhuset ble bygget engang på 1800-tallet. Det ble brukt helt til etter den andre verdenskrig, men fra da av forfalt bygningen. På1990-tallet ble huset omfattet av verneinteresser og ble i 1997 valgt til kulturminne i Aukra kommune.   Les mer … Stuguflottbrue med skade etter sprengninga. Foto: Arnfinn Kjelland (2009) Fieldfare-operasjonen er nemninga på oppdraget tre Kompani Linge-karar frå Ålesund: Birger Strømsheim, Olav Aarsæther og leiaren Joachim Rønneberg gjennomførte i området Tafjordfjella - Romsdalen i perioden mars 1944 - mai 1945. Dei tre hadde tidlegare vore med på Tungtvannsaksjonen på Vemork. Gruppa skulle organisere motstandsgrupper og førebu jernbanesabotasje. Natta mellom 5. og 6. januar 1945 sprengte dei Stuguflottbrue etter ein strabasiøs marsj i djup snø og sterk kulde frå basen dei hadde i Veltdalen om lag 25 km inne i fjellområdet. Sprengninga var vellykka og blokkerte den tyske jernbanetrafikken i 19 dagar. På bildet kan ein sjå reparasjonen etter sprenginga.   Les mer … Minnesteinen Foto: Arnfinn Kjelland Gravsteinen over Georg Sinclair Foto: Arnfinn Kjelland Skottetoget er den tradisjonelle nemninga på ein innmarsj av skotske leigesoldatar som kulminerte ved Kringen, eit lite område litt sør for tettstaden Otta i Sel kommune onsdagen 26. august 1612. Dette var under det som er kalla Kalmarkrigen mellom Danmark-Noreg og Sverige. Lokalt er stadnamnet ved Otta uttala i fleirtal, Kringane, dativ Kringom eller Høg-Kringom. Historia starta nokre månader før sjølve toget. På denne tida var krigane altså dominert av leigetroppar. Svenskekongen, Gustav 2 Adolf, hadde sendt ein høgare offiser, Johann von Mönnichhofen til Nederland for å verve soldatar. Han samla om lag 1200 mann som han segla ut frå Amsterdam med 14. juli 1612. Parallelt gav Gustav Adolf ein skotsk adelsmann, Sir James Spens, i oppdrag å skaffe soldatar også i Skottland. Det var ikkje kongen av Skottland, Jakob 1, interessert i, for han var gift med søster til kongen av Danmark-Noreg, Kristian 4. Det lyktest likevel Spens ved hjelp av en skotsk oberst, Andrew Ramsay, å verve ein styrke. Skotske myndigheiter prøvde å stanse dei, men 2. august 1612 rakk to små skip å stikke ut frå landet med om lag 300-350 mann.   Les mer … Blandaball servert med potet, kålrabi, gulrøter, flatbrød og vatn. Foto: Olve Utne (2009) Blandaball (utt. ["bɽɑɲ:aˌbɑʎ:]), stundom skrive blainnabaill o.l., er ein fiske- og potetrett frå Ytre Nordmøre og Fosen, og til dels òg i Romsdal. Hovudingrediensane i blandaballen er fisk (gjerne hyse eller lyr), potet og grynmjøl og/eller kveitemjøl. Ball, og særleg blandaball, er spesielt populær mat i Kristiansund, som ofte spøkefullt blir kalla Baillsund.   Les mer …		Bibliografi: Romsdal   Kategoriar for Romsdal Romsdal Aukra kommune Geitbåter Hustadvika kommune Molde kommune Rauma kommune Romsdalsmuseet Sunnmørsbåter Vestnes kommune   Andre artiklar Jekter og vengbåtar på Nordmøre Borgny Mahle Romsdalsfjorden Den grønne korridor Hildur Alfrida Aarø Ole Ivarsson Midthaugen Alexander Lange Kielland Olaf Kosberg Molde domkyrkje Kjell Steinsvik (1903–1977) Johanne C. Qvam Larsen Aursjøhytta Sira kyrkje Mareno Nauste Ila Auto (band) Haavald Ilstad (1880–1905) Eidsbygda Lars Størkerssen Koldevann Trygve Utheim Johan Alnes Gerson Karpol Benoni Mikalsen (1855–1917) Vågstranda sogelag Borghild Olivia Slettnes Fortidsminneforeningen, Romsdal avdeling Sandøy kommune Fjørefaret (sunnmørsbåt 1760) Movassbåten (Sunnmørsbåt 1878) Kulturhistorisk vandring gjennom kommunesenteret i Vestnes Vestnes kystlag